Z najnowszych danych wynika, że zachorowalność na grypę rośnie bardzo szybko, choć łączna liczba chorych wciąż jest niższa niż przed rokiem. W tym sezonie zachorowało ponad 430 tys. osób, ponad 21 tys. trafiło do szpitali z powodu powikłań, a ponad 1 tys. osób zmarło. – W najbliższym czasie spodziewamy się dużego obciążenia placówek POZ, SOR i szpitali – przyznaje Główny Inspektor Sanitarny.

– Ostatnie tygodnie zarówno w Polsce, jak i w większości krajów Europy, to czas dużej aktywności wirusów sezonowych. Rośnie zwłaszcza liczba osób chorujących na grypę i, w mniejszym stopniu, infekcje wywołane RSV, natomiast na średnim poziomie utrzymuje się liczba zachorowań na COVID-19 – najnowsze dane przedstawił Główny Inspektor Sanitarny Paweł Grzesiowski. – Wbrew popularnym opiniom niskie temperatury, które panowały w ostatnich tygodniach, nie wymrażają wirusów. Osoba, która ulegnie wychłodzeniu, łatwo może złapać infekcję. Na naszą odporność negatywnie wpływa także smog, który teraz w wielu miejscach jest bardzo nasilony. Jeśli nie musimy wychodzić, warto zostać w domu.

Zachorowalność na grypę rośnie bardzo dynamicznie. Na przełomie stycznia i lutego w ciągu tygodnia zachorowało blisko 400 osób na 100 tys. mieszkańców kraju. Jednak łączna liczba zachorowań wciąż jest niższa niż przed rokiem – w tym sezonie zachorowało w sumie ponad 430 tys. osób, przed rokiem było to niemal 694 tys. osób. Ponad 21,6 tys. osób trafiło do szpitali z powodu powikłań, a ponad 1 tys. osób zmarło (przed rokiem – odpowiednio 30,3 tys. i 1,5 tys.).

Dominującym podtypem pozostaje wirus A(H3N2), czyli tzw. wariant K, który, jak podkreśla Główny Inspektor Sanitarny, nie wykazuje szczególnej zjadliwości. Charakterystycznymi objawami grypy są: gorączka, bóle mięśniowe, osłabienie i kaszel. Objawy niepokojące iwymagające szybkiego kontaktu z lekarzem to zaburzenia oddychania i problemy z układem krążenia.

– W najbliższym czasie spodziewamy się dużego obciążenia placówek medycznych POZ oraz SOR i szpitali – przyznał Główny Inspektor Sanitarny. – Aby ograniczyć rozprzestrzenianie się choroby, zalecamy organizację stref przyjęć dla pacjentów z objawami infekcji, ich testowanie, zapewnienie izolacji kropelkowo-powietrznej, wprowadzenie masek ochronnych, zabezpieczenie dostępności leków przeciwgrypowych i szczepienia personelu, zarówno medycznego, jak i pomocniczego.

Grypa sezonowa – co to za choroba?

Grypa to ostre wirusowe zakażenie górnych dróg oddechowych, wywoływane przez wirusy grypy, powoduje zachorowania w każdej grupie wiekowej. Przyczyną corocznych, sezonowych wzrostów zachorowań na grypę w okresie jesienno-zimowym są wirusy grypy typu A i B. Na całym świecie corocznie odnotowuje się 3–5 mln przypadków ciężkich postaci grypy, w tym ok. 290– 650 tys. zgonów.

Grypa przenosi się z osoby na osobę drogą kropelkową, podczas kichania, kaszlu lub w wyniku bezpośredniego kontaktu ze świeżą wydzieliną z dróg oddechowych zakażonych osób.

Objawy grypy są niecharakterystyczne, lecz najczęstsze dotyczą nagłego występowania:

Powikłania
Choroba zwykle ustępuje samoistnie po 3-7 dniach, ale kaszel, zmęczenie i uczucie rozbicia mogą się utrzymywać 2 tygodnie lub dłużej. Grypa może prowadzić do powikłań. Najczęstsze z nich to zapalenie płuc, angina paciorkowcowa i zaostrzenie współistniejącej choroby przewlekłej, rzadsze: zapalenie mięśnia sercowego, mózgu i opon mózgowych. Najwyższe ryzyko ciężkiego przebiegu i powikłań występuje u: dorosłych w wieku 65 lat lub starszych, dzieci poniżej 5 roku życia, kobiet w ciąży oraz osób przewlekle chorych.

Leczenie

Tak jak w przypadku innych chorób wywoływanych przez wirusy antybiotyki są nieskuteczne i leczenie jest głównie objawowe. Zaleca się pozostanie w domu i odpoczynek, picie dużej ilości płynów, stosowanie niesteroidowych leków przeciwzapalnych – uwaga: u dzieci poniżej 16 r.ż. nie należy stosować salicylanów. U małych dzieci niezwykle istotne jest nawadnianie i obniżanie gorączki, która może doprowadzić do wystąpienia drgawek gorączkowych. W przypadku osób należących do grup ryzyka lekarz może zadecydować o zastosowaniu leków antywirusowych (Oseltamivir, Zanamivir).

Szczepienie

Najskuteczniejszą metodą uniknięcia zachorowania i związanych z nim powikłań jest profilaktyka, a przede wszystkim coroczne szczepienie. W Polsce dostępne są (na receptę) szczepionki przeciwko grypie produkowane przez kilka firm. Ich skład jest zgodny z zaleceniami Światowej Organizacji Zdrowia i obejmuje 3 lub 4 szczepy wirusa, krążące w danym sezonie.

Bezpieczne i skuteczne szczepionki są dostępne i stosowane od ponad 60 lat. Wśród zdrowych osób dorosłych, szczepionka przeciw grypie może zapewnić odpowiednią ochronę. Osobom starszym pomaga uniknąć choroby przebiegającej z dużym nasileniem objawów oraz występowania powikłań i zgonów.

Ze względu na zmienność antygenową grypy konieczne jest coroczne ponawianie szczepienia, aby chronić się przed nowymi szczepami wirusa.

Dr Grzesiowski przypomina, że sezon grypowy trwa od października do maja i wciąż warto się zaszczepić, jeśli ktoś tego nie zrobił. Szczepionki, również te objęte refundacją, są dostępne zarówno w przychodniach POZ, jak i w aptekach. Szczepienia zalecane są przede wszystkim dzieciom, seniorom, personelowi medycznemu i pracownikom oświaty i opieki społecznej.

Aby zapobiegać zachorowaniu i dalszemu szerzeniu się grypy zaleca się: