Uświadomienie możliwości AI, czyli sztucznej inteligencji i związanych z tym zagrożeń to cel najnowszej odsłony kampanii społecznej skierowanej do seniorów i ich bliskich. W ciągu ostatnich 4 lat liczba incydentów naruszenia bezpieczeństwa w sieci wzrosła o prawie 800 proc.! Rozwój technologii bardzo temu sprzyja. W kampanii społecznej wykorzystano wizerunek aktora Henryka Gołębiewskiego, aby zwabić seniorów na fałszywą stronę internetową.
Organizatorami akcji są Telewizja Puls we współpracy z Komendą Główną Policji, Fundacją Telewizji Puls „Pod Dębem” i ekipą serialu „Lombard. Życie pod zastaw”.
Fałszywa oferta, spreparowany wizerunek aktora
Wideo „Emerytura na maxa” wygenerowane za pomocą narzędzi AI wyemitowała w listopadzie Telewizja Puls. Przedstawiało fałszywą ofertę podobną do tych, na które można trafić w sieci. Wabikiem był wizerunek aktora znanego z serialu „Lombard. Życie pod zastaw” oraz wizja łatwego i szybkiego zysku. W pierwszym tygodniu od emisji filmiku, podaną w filmiku stronę internetową Emeryturanamaxa.pl odwiedziło ok. 15 tys. osób, nie identyfikując jej jako oszustwo.
– To pokazuje, jak realne jest zagrożenie ze strony internetowych oszustów i jak ważne są tego typu kampanie społeczne – podkreślają organizatorzy akcji i zwracają uwagę na to, że szczególnie podatną grupą na tego typu fałszerstwa są osoby starsze.
Wykorzystując sztuczną inteligencję oszuści są w stanie „zatrudnić” dowolną gwiazdę do swoich nagrań, pobierając kilka jej zdjęć i próbek wideo z Internetu. Tworząc video-scam z aktorem Henrykiem Gołębiewskim, ambasadorem kampanii #ZnamTeNumery, wykorzystano podobny mechanizm.
– Wystarczyło znaleźć w internecie jedno jego zdjęcie i próbkę głosu – wyjaśnia Artur Cetnarowski z Działu Kreacji i Motion Design Telewizji Puls. – Po tym nastąpiła seria testowania różnorodnych narzędzi, prób, błędów i poszukiwań kolejnych nowych oprogramowań, wyspecjalizowanych w unikalnym elemencie generatywnej AI.
– Te narzędzia umożliwiły nam stworzenie materiału wideo, a w nim wypowiedzi, która nigdy nie padła z ust pana Henryka Gołębiewskiego – dodaje Mateusz Sobkowiak z Działu Kreacji i Motion Design Telewizji Puls.
Jak podkreśla, stworzenie takiego materiału dla specjalisty to kwestia kilku dni.
– Nie do końca byłem pewien, jaki będzie efekt wideo, które przecież powstało bez mojego udziału. Kiedy je zobaczyłem, przeraziłem się – przyznaje Henryk Gołębiewski. – Oszuści, dzięki zaawansowanym technologiom, są w stanie spreparować dowolny materiał, wykorzystując bezprawnie wizerunek wybranej osoby, a następnie wyłudzać w ten sposób dane czy oszczędności seniorów.
Etapy kampanii
Kampania #ZnamTeNumery ma dwa etapy. Pierwszy to emisja wideo ze scamem – pojawiło się m.in. na antenach TV Puls i Puls 2 i w internecie oraz przy dworcach kolejowych i w głównych ciągach komunikacyjnych w całej w Polsce. Osoby, które skusiła oferta i weszły na wskazaną w filmie stronę www.emeryturanamaxa.pl były automatycznie przekierowane na stronę www.ZnamTeNumery.pl, która zawierała wyjaśnienie akcji.
Drugi etap, który potrwa do końca roku to emisja filmów i informacji z wyjaśnieniem celu i założeń kampanii. Na tym etapie do akcji przyłączyły się m.in. Poczta Polska, Polski Związek Kół Gospodyń Wiejskich, Ogólnopolska Federacja Stowarzyszeń Uniwersytetów III Wieku oraz Polski Związek Emerytów, Rencistów i Inwalidów. Kampania jest wyświetlana w placówkach ZUS, sanatoriach i komunikacji miejskiej w wybranych miastach w Polsce.
– Seniorzy to dla nas bardzo ważna grupa społeczna – podkreśla Dariusz Dąbski, prezes Telewizji Puls. – Dlatego we współpracy z Komendą Główną Policji, Fundacją Telewizji Puls „Pod Dębem”, ekipą „Lombardu” oraz licznymi partnerami staramy się nie tylko dostarczać im rozrywkę, lecz także niezbędną wiedzę. Wierzymy, że w ten sposób komercyjny nadawca może realizować ważną społecznie misję. Żyjemy w czasach, w których to, co widzimy w internecie, może być dalekie od rzeczywistości, nawet jeśli wygląda przekonująco.
Podnoszenie świadomości i edukacja
Justyna Ganczarek, dyrektor Marketingu i Sprzedaży Telewizji Puls, zauważa, że zbyt pięknie brzmiące obietnice od razu powinny wzbudzać naszą czujność. W walce z cyberoszustami stawia na edukację: – Poprzez naszą nową, AI-ową odsłonę akcji #ZnamTeNumery chcemy, żeby seniorzy i ich bliscy mieli świadomość, że metody oszustów zmieniają się wraz z rozwojem różnych narzędzi, w tym sztucznej inteligencji. Nie oznacza to, że powinniśmy się jej bać i unikać. Musimy być jednak ostrożni i wyczuleni na nowe sposoby działania oszustów, znać słabość tych narzędzi.
Nadinspektor Roman Kuster, I zastępca Komendanta Głównego Policji zwraca uwagę, że po wprowadzeniu do powszechnego użytku sztucznej inteligencji granice między rzeczywistością a światem cyfrowym coraz bardziej się zacierają: – Ofiarami scamu są również osoby publiczne, jak politycy, sportowcy i aktorzy, których wizerunki budzące zaufanie czy sympatię są generowane i wykorzystywane bez ich wiedzy i zgody.
Według niego oprócz technologii do wykrywania oszustw, którą dysponuje policja, równie istotne jest podnoszenie świadomości społecznej w zakresie bezpiecznego korzystania z sieci.
Więcej informacji o kampanii na stronie: Uwaga Scam! Henryk Gołębiewski o AI i fałszywej emeryturze | #ZnamTeNumery


