Wysokie temperatury są niebezpieczne szczególnie dla osób starszych. Tegoroczne lato było upalne i nie jest to wyjątek, ale tendencja, która się utrzymuje. To oznacza, że kolejne lata mogą być jeszcze cieplejsze. Szukanie skutecznych rozwiązań na upały i ochronę przed palącym słońcem w mieście to konieczność. Fundacja Polska z Natury postuluje: wpuśćmy do miast zieleń.
– Piramida wieku wskazuje, że społeczeństwo polskie się starzeje, w związku z czym wyzwania związane z falami upałów będą narastać. W grupie podwyższonego ryzyka, czyli najsilniej narażonej na niekorzystny wpływ pogody, znajdują się dzieci, osoby starsze, przewlekle chore, a także kobiety w ciąży – wylicza dr Grzegorz Kaliński, biometeorolog z Instytutu Meteorologii i Gospodarki Wodnej.
Według danych, jakie przytacza Fundacja Polska z Natury, w ciągu ostatnich 40 lat, na terenie Unii Europejskiej w konsekwencji występowania wysokich temperatur zmarło ponad 160 tys. osób. Konsekwencje zdrowotne dotykają głównie osób starszych. W grupie osób powyżej 75 r.ż. na każdy 1 st. C wzrostu temperatury odczuwalnej liczba przyjęć do szpitali rosła o 4,5 proc.
Tendencje w pogodzie w Polsce
Wzrost liczby dni upalnych w Polsce jest widoczny, tendencja jest zwyżkowa. W latach dziewięćdziesiątych i pierwszej dekadzie lat dwutysięcznych roczna liczba dni upalnych nie przekraczała 15. W 2015 r. było ich już aż 37! Według najnowszych danych z tego roku – tylko do 26 sierpnia dni zaklasyfikowanych jako upalne było w Polsce 23.
Zgodnie z klasyfikacją meteorologów dniem upalnym jest taki, w którym temperatura przekracza 30 st. C. Prognozy wskazują, że z każdym rokiem występowanie bardzo wysokich temperatur na terenie Polski będzie coraz częstsze, a to oznacza, że zapotrzebowanie na środki ochronne zarówno osobiste, jak i infrastrukturalne, będzie wyższe. Wygląd otoczenia staje się kwestią bezpieczeństwa, nie tylko estetyki. Zieleń w miejscach publicznych ma duże znaczenie.
Drzewa w mieście
Zwiększenie poziomu zadrzewienia może obniżyć temperaturę i zmniejszyć liczbę zgonów spowodowanych falami upałów o 39,5 proc. – to dane Institute of Global Health w Barcelonie, które przytacza Fundacja Polska z Natury. Jako przykład tego działania w Polsce fundacja podaje wdrożenie projektu tworzenia lasów kieszonkowych w Poznaniu, według metody japońskiego botanika Akiry Miyawakego. Polega ona na tworzeniu rozbudowanych ekosystemów leśnych na niewielkiej powierzchni. Taki kieszonkowy las rośnie dwa razy szybciej niż tradycyjny.
– Naturalna zieleń w mieście to wiele korzyści – podkreśla dr Dawid Biernacik, klimatolog z Zakładu Meteorologii i Klimatologii IMGW. – Poprawa jakości życia mieszkańców, ich samopoczucia ze względu na pozytywny wpływ zieleni na estetykę otoczenia, a także zmniejszenie odczuwalności upałów i poprawa jakości powietrza, ponieważ zieleń zatrzymuje zanieczyszczenia i pyły. Częściowo też łagodzi skutki intensywnych opadów i może lepiej chronić nas przed podtopieniami, zwiększa też bioróżnorodność.
Takie rozwiązania są bardzo korzystne dla miast, również mniejszych, które zmagają się z tzw. betonozą. Zieleń obniża temperaturę i daje wytchnienie mieszkańcom. Beton, choć tańszy i łatwiejszy w utrzymaniu, tego nie zapewnia.
Mieszkańcy mają wpływ na swoich samorządowców – przypomina Fundacja Polska z Natury i zachęca mieszkańców do przyglądania się planom zagospodarowania przestrzennego i przeciwstawiania się niekorzystnym dla nich decyzjom.
